Ужо сабраны хлеб з палёў, звезены ў засекі. А на стале чакае духмяны каравай новага ўраджаю. Разам з ім у хату руплівага гаспадара прыходзіць і старажытнае беларускае свята «Багач» — свята заканчэння асноўных палявых работ, новага ўраджаю, дастатку і ўдзячнасці за хлеб.
Галоўны сімвал Багача — зерне і запаленая свечка. У традыцыі зерне змяшчалі ў адмысловую ёмістасць, у якую ставілі свечку. Такі «багач» сімвалізаваў дабрабыт, ураджайнасць і жыццёвую сілу. Яго маглі ўрачыста пераносіць з хаты ў хату, жадаючы гаспадарам шчасця і дастатку.
Зерне і агонь былі не проста прыгожымі атрыбутамі. За імі стаяла вера нашых продкаў у тое, што хлеб трэба берагчы, зямлю — шанаваць, а добры ўраджай — прымаць з удзячнасцю. Звязаны сноп захоўвалі ў самым пачэсным месцы хаты як сімвал урадлівасці, дабрабыту і сувязі з роднай зямлёй.
Асаблівае месца ў традыцыйным свяце адводзілася жанчынам — маці, бабулям, павітухам. Іх шанавалі за клопат, мудрасць і дапамогу сям’і, наведвалі ў госці, частавалі і дзякавалі за ўсё, што яны рабілі для сваіх родных.
Менавіта атмасферу такой восеньскай святочнасці стварылі ў Мусіцкім сельскім клубе падчас фальклорных святкаў «У хаце пахне пірагамі!». Дзве добразычлівыя гаспадыні — Марфа і Акуліна — расказалі ўдзельнікам пра гісторыю свята «Багач», яго сімвалы і абрады, дапамаглі па-новаму паглядзець на традыцыі, якія захоўваліся ў беларускіх вёсках з пакалення ў пакаленне.
Не абышлося і без весялосці. Святочны настрой падтрымалі традыцыйныя народныя гульні, у якія з задавальненнем уключыліся ўсе ўдзельнікі. Тут не было проста гледачоў — кожны мог стаць часткай агульнай забавы, паспрабаваць сябе ў гульні і адчуць, як некалі бавілі час нашы продкі.
А напрыканцы гасцінныя гаспадыні запрасілі ўсіх за багаты святочны стол. Пышны каравай, духмяная выпечка і восеньскія пачастункі сталі прыгожым завяршэннем сустрэчы. Бо якая ж хата без хлеба і пірагоў, калі прыйшоў Багач?
Так, у Мусіцкім сельскім клубе старажытнае свята ажыло ў песнях, гульнях, аповедах і простай чалавечай цеплыні. «Багач» стаў не толькі нагодай успомніць народныя абрады, але і добрым момантам, каб яшчэ раз падзякаваць зямлі за ўраджай, хлебу — за яго сілу, а блізкім людзям — за клопат, працу і цеплыню.
© ДУК «Слуцкі раённы цэнтр народнай творчасці», 2026
Марына ДУРЫЦКАЯ, загадчык Мусіцкага сельскага клуба
Если вы нашли ошибку, выделите ее и нажмите Shift + Enter или нажмите сюда, чтобы сообщить нам.